Baby-Led Weaning (BLW, bobas lubi wybór): jedzenie palcami

Przekąski zamiast owsianki. Odstawianie dziecka od piersi metodą BLW jest teraz popularne. Powiemy ci dlaczego.

Brokuł w piąstce, radość na buzi i zielona breja wokół krzesełka dziecięcego – tak to może wyglądać, gdy dzieci nie są karmione kaszką przez rodziców, lecz jedzą samodzielnie. Ten trend w karmieniu niemowląt nazywa się baby-led weaning, w skrócie: BLW. Nasz poradnik wyjaśnia, jak skutecznie wprowadzać pokarmy BLW, jakie produkty są odpowiednie i co jeszcze należy wziąć pod uwagę.

Czym jest BLW dla niemowląt?

BLW oznacza stopniowe odchodzenie od mleka matki lub karmienia butelką – przy czym to dziecko wyznacza tempo. Innymi słowy: Twoje dziecko może samodzielnie i niezależnie rozwijać swoje upodobania żywieniowe. Nie chodzi tu o właściwe porcje i zawartość składników odżywczych. Celem BLW jest zachęcanie małych dzieci do odkrywania różnych pokarmów wszystkimi zmysłami.

Skąd wzięła się metoda BLW?

Podstawy tej pozornie rewolucyjnej formy żywienia opierają się na zaleceniach Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i badaniu przeprowadzonym przez Gill Rapley, byłą zastępczynię dyrektora Inicjatywy Baby Friendly Initiative brytyjskiego UNICEF-u.

„Jedzenie i odżywianie to początkowo dwie różne rzeczy”.

Co oznacza "bobas lubi wybór"?

Termin Baby-Led Weaning, wprowadzony przez Gill Rapley, jest tłumaczony jako bobas lubi wybór. Szczególną cechą tej koncepcji jest to, że dziecko wypróbowuje pokarmy samodzielnie i w formie zabawy. Ułatwia to przejście na pokarmy stałe. Ponadto dziecko uczestniczy w rodzinnych posiłkach i samo decyduje co i w jakiej ilości chce zjeść.

Po posiłku dziecko jest karmione piersią lub butelką, aby zaspokoić głód i dostarczyć mu wszystkich niezbędnych składników odżywczych. „Ważne, aby rodzice byli świadomi, że przez pewien czas jedzenie i odżywianie to dwie różne rzeczy” – wyjaśnia położna Bettina Breunig. „Jedzenie jest dla dziecka eksploracją, podczas gdy odżywianie jest zapewniane poprzez karmienie piersią”.

Nie można bawić się jedzeniem? Nonsens!

Dawno minęły czasy, kiedy obowiązywała dewiza „Nie wolno bawić się jedzeniem”. Osoby praktykujące metodę BLW od razu zauważą, że jedzenie jest świetną zabawą.

„Większość naszej rodziny i przyjaciół była zdumiona, niektórzy byli przerażeni”

Dziecko może zgniatać, rzucać, malować, wciągać, gryźć, lizać, ssać lub skubać. A jeśli się nie spodoba, może je wypluć lub po prostu wypchnąć z ust i posmarować nim twarz. „Większość naszej rodziny i przyjaciół była zdumiona, niektórzy byli przerażeni” – mówi Kathrin Szabó. „Dopiero gdy Samara przeszła kilka pierwszych tygodni BLW bez żadnych problemów, byli zaskoczeni tym, jak dobrze ta mała istota radziła sobie ze stałym pokarmem”.

Wskazówka
Baby-Led Weaning w wolnym tłumaczeniu oznacza bobas lubi wybór. Nie wyklucza to jednak spożywania kaszki i przecierów owocowych. Twoje dziecko samo decyduje co chce jeść, co lubi i czego chce spróbować.

Przepisy BLW: pyszności przez cały dzień

Pozytywnym efektem ubocznym BLW jest to, że dziecko może jeść praktycznie wszystko przy rodzinnym stole: warzywa gotowane na parze, gotowane jajka lub ugotowane kawałki mięsa. Blender zostaje więc w kuchennej szafce. Pamiętaj, aby nie przesadzać z przyprawami, zwłaszcza z solą. Dania gotowe i smażone potrawy są zatem mniej odpowiednie. Należy również unikać żywności o wysokiej zawartości cukru.

Poniżej przedstawiamy kilka pomysłów na pyszne posiłki metodą BLW.

BLW na śniadanie

Na śniadanie dobrze smakują dania wytrawne i słodkie:

owsianka z owocami
bułki lub tosty z masłem
naleśniki bananowe
kawałki sera
jajka.

BLW na obiad

W porze obiadu wskazana jest różnorodność:

przekąski do jedzenia palcami, np. pieczone ziemniaki lub warzywa pokrojone w słupki i ugotowane na parze
filet rybny bez ości
kulki warzywne z drobno startych warzyw, mąki z ciecierzycy i świeżych ziół
makaron z sosem
zupa z soczewicy.

BLW na kolację

W zależności od tego, czy Twoja rodzina woli ciepłe, czy zimne posiłki, możliwe są różne dania:

sałatka ziemniaczana i domowe nuggetsy z kurczaka
chleb (o krótkim składzie) z pastą, twarożkiem, hummusem
omlet
plasterki ogórka jako dodatek.

6 pytań i odpowiedzi na temat BLW

Kiedy moje dziecko będzie na to gotowe?

To, kiedy BLW będzie odpowiednie, zależy od indywidualnego rozwoju Twojego dziecka. Z chwilą, gdy dziecko wykazuje zainteresowanie jedzeniem dla dorosłych, nadchodzi czas, aby wypróbować metodę BLW.

Zalecany wiek rozpoczęcia BLW to około sześciu miesięcy. Dziecko powinno umieć samodzielnie siedzieć. Foteliki samochodowe i kołyski nie nadają się do siedzenia podczas posiłku. Jeśli dziecko będzie siedzieć w krzesełku do karmienia lub na kolanach, można znacznie zmniejszyć ryzyko zakrztuszenia się. U niemowląt odruch wymiotny jest już dobrze rozwinięty i, podobnie jak odruch kaszlu, zapewnia pewien stopień ochrony przed zakrztuszeniem się. Niemniej jednak nigdy nie należy zostawiać dziecka samego podczas jedzenia.

Co znajduje się w menu?

Szczególnie polecane są przekąski do jedzenia palcami w postaci gotowanych na parze lub w wodzie warzyw, takich jak brokuły, cukinia, marchewka lub pasternak. Można również podawać ziemniaki, makaron, ser, gotowane jajka lub ryby bez ości. Ważne, aby jedzenie było odpowiednio duże, aby niemowlę mogło je chwycić całą dłonią. Sześciomiesięczne dzieci nie opanowały jeszcze chwytu pęsetowego. Są też jeszcze za małe, aby jeść orzechy, ryby z ośćmi, fast foody, miód i pikantne pokarmy.

A co z ryzykiem alergii?

Istnieją teorie, że niemowlęta naturalnie unikają pokarmów mogących wywołać alergię, jeśli pozwoli się im samodzielnie podejmować decyzje dotyczące jedzenia metodą BLW. Położna Bettina Breunig z Hamburga również jest o tym przekonana: „Dzieci nie sięgają po pokarmy, których nie tolerują”. Jeśli ta teoria brzmi dla Ciebie zbyt odważnie, należy skonsultować się z pediatrą. Jest to szczególnie ważne, gdy w rodzinie występują alergie.

Jakie są główne zalety?

Jedzenie palcami rozwija umiejętności motoryczne, takie jak koordynacja, ukierunkowane chwytanie oraz chwyt pęsetowy. Ponadto podczas żucia, połykania, lizania i ssania dziecko ćwiczy skoordynowane ruchy aparatu mowy i języka, a także mięśni. Stwarza to warunki do nauki mówienia.
Niektóre dzieci odmawiają jedzenia kaszki i wolą pozostać przy mleku. Może się to zmienić, jeśli pozwolimy im jeść samodzielnie.
Niemowlęta są z reguły bardziej skłonne do próbowania nowych konsystencji i smaków. Pokarmy, które dziecko poznało na wczesnym etapie, mogą zostać zaakceptowane przez malucha w późniejszym okresie.
Niemowlęta karmione jedzeniem w postaci papki często połykają więcej, niż jest to wskazane dla ich wieku. Są zatem bardziej narażone na nadwagę.
Decydująca zaleta dla całej rodziny: posiłki spożywane są wspólnie i nikt nie musi zajmować się karmieniem.

A jakie są wady?

Matki karmiące swoje dzieci papką mają stosunkowo dobrą kontrolę nad ilością spożywanego pokarmu. Oferowanie posiłków metodą BLW oznacza pewną rezygnację z kontroli. Wymaga to zaufania. Kathrin Szabó również o tym wspomina: „Samara jadła tylko małe kęsy w porównaniu do swoich rówieśników. Mleko matki było jej ulubionym i sycącym pokarmem niemal do pierwszych urodzin”.

Czy istnieje jakieś rozwiązanie pośrednie?

Niektórzy rodzice stosują obie metody: karmią papką i podają pokarm metodą BLW w zależności od tego, gdzie się znajdują. W domu dziecko może jeść samo, w restauracjach lub podczas odwiedzin przyjaciół i rodziny może być karmione. Ważne jest zaangażowanie dziecka.

Polecana książka: Gill Rapley, Tracey Murkett, Bobas lubi wybór. Twoje dziecko pokocha dobre jedzenie, przeł. A. Rogozińska, A. Sekuła, A. Zdrojewska-Żywiecka, Warszawa 2019.